Yapay Zeka ile Excel: Formül Yazdırmak, Tablo Temizlemek ve Analiz

Excel’de ne yapmak istediğinizi biliyorsunuz ama hangi formülü yazacağınızı bilmiyor musunuz? DÜŞEYARA mı, ETOPLA mı, EĞER mi? İç içe parantezler arasında kayboluyor musunuz?

Yapay zeka sohbet asistanları, Excel ve Google E-Tablolar işlerinde son derece kullanışlıdır. Bu rehberde formül yazdırmaktan veri analizine kadar en pratik kullanım yollarını anlatıyoruz.

Önce önemli bir ayar: Türkçe Excel

Türkçe Excel kullanıyorsanız iki önemli fark var:

1. Fonksiyon adları Türkçedir: VLOOKUP yerine DÜŞEYARA, IF yerine EĞER, SUMIF yerine ETOPLA yazılır.
2. Ayraç olarak noktalı virgül (;) kullanılır: İngilizce Excel’deki virgül yerine.

Yapay zeka varsayılan olarak çoğu zaman İngilizce formül verir. Bu yüzden her istekte şunu belirtin:

Türkçe Excel kullanıyorum. Fonksiyon adlarını Türkçe yaz ve ayraç olarak noktalı virgül kullan.

1. Formül yazdırmak

Formül isterken yapay zekanın tablonuzu görmediğini unutmayın. Hangi sütunda ne olduğunu mutlaka söyleyin.

Zayıf:

Satışları toplayan formül yaz.

Güçlü:

Türkçe Excel kullanıyorum. A sütununda satış temsilcisinin adı, B sütununda ay adı, C sütununda satış tutarı var (2. satırdan 500. satıra kadar). F2 hücresinde bir temsilci adı, G2 hücresinde bir ay adı yazıyor. H2’ye, bu temsilcinin o aydaki toplam satışını hesaplayan formülü yazar mısın? Formülün nasıl çalıştığını da kısaca açıkla.

Bu soruya yapay zeka muhtemelen ÇOKETOPLA fonksiyonunu kullanan bir formül ve açıklamasını verecektir.

2. Var olan bir formülü anlamak

Başkasından devraldığınız bir dosyadaki karmaşık formül kafanızı mı karıştırıyor?

Aşağıdaki Excel formülünün ne yaptığını adım adım, sade bir dille açıkla. Hangi durumda hata verebileceğini de söyle.

=EĞERHATA(DÜŞEYARA(A2;Fiyatlar!A:C;3;YANLIŞ);“Bulunamadı”)

3. Hata veren formülü düzeltmek

Türkçe Excel’de şu formül #DEĞER! hatası veriyor: [formülünüz]. A sütununda [ne var], B sütununda [ne var]. Sorunun ne olabileceğini ve nasıl düzelteceğimi açıkla.

Yapay zeka genellikle olası nedenleri sıralar: sayı yerine metin olarak kaydedilmiş hücreler, boşluklar, yanlış ayraç gibi. Hücrelerinizi kontrol ederek hangisi olduğunu bulabilirsiniz.

4. Dağınık veriyi temizlemek

Excel’de en çok vakit alan işlerden biri, dağınık veriyi düzenlemektir. Yapay zeka bu konuda iki şekilde yardımcı olabilir:

a) Size yöntem anlatması:

Türkçe Excel’de A sütununda “Ahmet YILMAZ”, “ayşe demir “, “ MEHMET kaya” gibi tutarsız yazılmış isimler var. Bunları “Ahmet Yılmaz” biçimine getirmek ve baştaki/sondaki boşlukları silmek için hangi formülü kullanmalıyım?

b) Küçük veriyi doğrudan düzenlemesi:

Az sayıda satırınız varsa, veriyi doğrudan yapıştırıp düzenlemesini isteyebilirsiniz:

Aşağıdaki listeyi tablo haline getir: Sütunlar “Ad Soyad”, “Telefon”, “Şehir” olsun. Telefon numaralarını 0 5XX XXX XX XX biçiminde düzenle.

Dikkat: Müşteri listesi gibi kişisel veriler içeren tabloları yapay zekaya yapıştırmadan önce iki kez düşünün. Gerekirse isimleri ve numaraları örnek verilerle değiştirin, yöntemi öğrendikten sonra kendi dosyanızda uygulayın. (Gizlilik için 7 kural)

5. Veriyi yorumlamak

Bazı yapay zeka asistanları Excel dosyası yüklemenize ve üzerinde analiz yapmanıza izin verir. Dosya yükleyemiyorsanız, özet tabloyu metin olarak yapıştırabilirsiniz.

Aşağıda küçük bir işletmenin son 6 aylık satış verisi var. Öne çıkan 3 eğilimi bul, dikkat edilmesi gereken bir şey varsa belirt ve bunu yöneticime sunabileceğim 5 maddelik kısa bir özete dönüştür.

[Tablonuz]

Mutlaka kontrol edin: Yapay zeka hesaplamalarda hata yapabilir. Önemli rakamları (toplamlar, ortalamalar, yüzdeler) Excel’in kendi formülleriyle doğrulayın. Yapay zekayı hesap makinesi olarak değil, yorum ve fikir ortağı olarak kullanın.

6. Tablo ve şablon tasarlamak

Sıfırdan bir takip tablosu mu hazırlayacaksınız?

Küçük bir kafe için haftalık stok takip tablosu hazırlamak istiyorum. Hangi sütunlar olmalı? Stok belirli bir seviyenin altına düşünce hücrenin kırmızı olması için koşullu biçimlendirmeyi nasıl ayarlarım? Türkçe Excel kullanıyorum, adım adım anlat.

7. Grafik seçmek

Elimde 12 aylık gelir ve gider verisi var. Bunu yönetim toplantısında göstermek için hangi grafik türü en uygun olur? Neden? Excel’de nasıl oluşturacağımı adım adım anlat.

En sık kullanılan Türkçe Excel fonksiyonları

Türkçe	İngilizce	Ne işe yarar?
TOPLA	SUM	Toplama
ETOPLA / ÇOKETOPLA	SUMIF / SUMIFS	Koşula göre toplama
EĞERSAY	COUNTIF	Koşula uyan hücreleri sayma
EĞER	IF	Koşula göre farklı sonuç
DÜŞEYARA	VLOOKUP	Tabloda değer arama
ÇAPRAZARA	XLOOKUP	Daha esnek değer arama (yeni sürümlerde)
KIRP	TRIM	Fazla boşlukları silme
YAZIM.DÜZENİ	PROPER	Kelimelerin ilk harfini büyütme
EĞERHATA	IFERROR	Hata yerine başka değer gösterme

Yapay zeka İngilizce bir fonksiyon adı verirse bu tablodan Türkçe karşılığını bulabilir ya da ondan çevirmesini isteyebilirsiniz.

Son söz

Yapay zeka, Excel’de “hangi formülü yazmalıyım?” sorusunu dakikalar içinde çözer, karmaşık formülleri açıklar ve dağınık veriyi düzenlemenin yolunu gösterir. Başarının anahtarı, tablonuzu iyi tarif etmek: hangi sütunda ne var, sonucu nerede istiyorsunuz, Türkçe mi İngilizce mi Excel kullanıyorsunuz?

Daha fazla günlük iş şablonu için 15 Hazır Prompt Şablonu yazımıza göz atın.